İçeriğe geç
Tema 1 · Sayılar ve Nicelikler

Ondalık Gösterimlerin Çözümlenmesi, Sayıları 10'un Kuvvetleriyle Yazma ve Bilimsel Gösterim

Üssü büyük olan sayı her zaman daha mı büyüktür? 2·10⁵ ile 90·10⁴'ü yan yana koyunca cevabın hayır olduğu görülüyor — ve bu videonun en çok soru kaybettiren konusu tam olarak burası. Önce ondalık gösterimlerin çözümlenmesiyle başlıyoruz: birler basamağı 10⁰, sola gidildikçe üs artıyor, sağa gidildikçe azalıyor. Basamak değeri 0 olan terimlerin yazılmayabileceğini, ama sayıya geri dönerken o basamaklara mutlaka 0 yazılması gerektiğini örneklerle gösteriyoruz; 5·10¹ + 2·10⁻³ ifadesinin neden 50,2 değil 50,002 olduğunu adım adım kuruyoruz. İkinci bölümde bir sayının 10'un kuvvetleriyle neden sonsuz farklı biçimde yazılabildiğini ve bu yazılışlar arasında nasıl geçileceğini işliyoruz: virgül sağa kayarsa üs azalır, sola kayarsa artar — katsayı ile üs her zaman zıt yönde hareket eder. Bunu bir akış şemasıyla özetliyoruz. Ardından karşılaştırma ve sıralama geliyor: kuvvetleri eşitleyip katsayılara bakmak. Bir sütun grafiğiyle 6·10⁶, 87·10⁵ ve 1,5·10⁷ sayılarının aynı kuvvette nasıl göründüğünü gösteriyoruz. Son bölüm bilimsel gösterime ayrıldı: katsayının 1 ile 10 arasında olması, 1'in dâhil ama 10'un dâhil olmaması, 10⁻² gibi katsayısı görünmeyen ifadelerin de bilimsel gösterim sayılması. Birim dönüşümleri, nanometre-mikrometre hesapları ve bilimsel gösterimle toplama-çarpma da videoda var. Sonunda 4 çözümlü soru ve 5 etkinlik; 15 soruluk test ve tüm çözümler PDF'te.

PDF'ler

PDF'ler yakında burada olacak.

Bu konuda neler öğreneceğiz?

  • Ondalık gösterimleri 10'un tam sayı kuvvetleriyle çözümlemek
  • Basamak değeri 0 olan terimlerin yazılmayabileceğini, ama atlanamayacağını kavramak
  • Çözümlenmiş hâlden ondalık gösterime doğru şekilde dönmek
  • Bir sayıyı 10'un farklı kuvvetleriyle yazmak
  • Virgül kaydırma ile üs değişimi arasındaki ters ilişkiyi kurmak
  • Negatif üslerde artma ve azalma yönünü şaşırmamak
  • 10'un kuvvetlerini eşitleyerek sayıları karşılaştırmak ve sıralamak
  • Üssün tek başına büyüklüğü belirlemediğini karşıt örnekle göstermek
  • Bilimsel gösterimin tanımını ve 1 ≤ katsayı koşulunu uygulamak
  • Katsayının 1 olabileceğini ama 10 olamayacağını ayırt etmek
  • Bir sayının bilimsel gösteriminin neden tek olduğunu gerekçelendirmek
  • 0 sayısının bilimsel gösteriminin olmadığını açıklamak
  • Bilimsel gösterimle toplama ve çıkarmada kuvvetleri eşitlemek
  • Bilimsel gösterimle çarpmada katsayıları çarpıp üsleri toplamak
  • Çarpım sonrası katsayıyı yeniden düzeltmeyi unutmamak
  • Metre, mikrometre, nanometre ve kilometre arasında dönüşüm yapmak

MEB kazanımları

  • MAT.8.1.Ondalık gösterimleri 10'un tam sayı kuvvetlerini kullanarak çözümleyebilme; çok büyük ve çok küçük sayıları 10'un farklı tam sayı kuvvetleriyle ve bilimsel gösterimle yazabilme, karşılaştırabilme