İçeriğe geç
Tema 3 · Sayılar ve Nicelikler (2)

Kesirlerde Çarpma İşlemi

8 · 3/4 işleminin sonucu 6. Yani çarptık ama sayı küçüldü! Doğal sayılarla çalışırken çarpmanın hep büyüttüğünü görmeye alışmıştık; kesirlerde bu böyle değil. Videoya bir doğal sayı ile kesrin çarpımıyla başlıyoruz: doğal sayının paydası 1'dir, bu yüzden tek bir kural yeter — paylar payla, paydalar paydayla çarpılır. 5 · 2/3 işleminin neden 5 tane 2/3'ün toplamına eşit olduğunu şerit modeliyle gösteriyoruz. "5 tane 2/3" ile "5'in 2/3'ü" aynı sonucu veriyor ama farklı şeyler anlatıyor; ikisini de ele alıyoruz. İkinci bölüm sonucun nereye gideceğini işlem yapmadan bilmekle ilgili: kesir 1'den küçükse sonuç küçülür, 1'e eşitse değişmez, 1'den büyükse büyür. Bunu sayı doğrusunda tek bir şekille görüyoruz. Üçüncü bölümde iki kesrin çarpımına geçiyoruz — ve buradaki en önemli fark şu: çarpmada payda EŞİTLENMEZ, doğrudan çarpılır. Payda eşitleyip sonra toplama yapan klasik hatayı da ayrıntısıyla inceliyoruz. Dördüncü bölümde kuralın neden böyle olduğunu alan modeliyle görüyoruz: yatay şeritler bir kesri, dikey şeritler diğerini gösterir, iki kez boyanan parçalar sonucu verir. Son bölümde çapraz sadeleştirme var — 210 ve 35 gibi sayılarla uğraşmak yerine işlem 3 · 2 = 6'ya iniyor. Sonunda 4 çözümlü soru ve 5 etkinlik; 15 soruluk test ve tüm çözümler PDF'te.

PDF'ler

PDF'ler yakında burada olacak.

Bu konuda neler öğreneceğiz?

  • Bir doğal sayı ile kesri çarpmak
  • Doğal sayının paydasının 1 olduğunu kullanmak
  • Çarpmanın tekrarlı toplama olduğunu modelle görmek
  • "5 tane 2/3" ile "5'in 2/3'ü" okunuşlarını ayırt etmek
  • Tam sayılı kesri bileşik kesre çevirerek çarpmak
  • Kesir 1'den küçükse sonucun küçüleceğini bilmek
  • Kesir 1'den büyükse sonucun büyüyeceğini bilmek
  • Sonucu işlem yapmadan tahmin etmek
  • İki kesri paylar ve paydalar çarpılarak çarpmak
  • Çarpmada payda eşitlenmediğini kavramak
  • "...in ...i" ifadesini çarpma işlemine çevirmek
  • İki kesrin çarpımını alan modeliyle açıklamak
  • Paydaların çarpımının toplam parça sayısını verdiğini görmek
  • Payların çarpımının boyalı parça sayısını verdiğini görmek
  • Çarpmadan önce çapraz sadeleştirme yapmak
  • Sadeleştirmenin işlemi neden kolaylaştırdığını açıklamak
  • İki basit kesrin çarpımının ikisinden de küçük olduğunu bilmek
  • Kesirli çarpma gerektiren gerçek yaşam problemlerini çözmek
  • Çok adımlı problemlerde bütünün değiştiğini fark etmek
  • "Kaçta kaçı" sorularında bütünün 1 olduğunu kullanmak

MEB kazanımları

  • MAT.6.3.Kesirlerle çarpma işlemini yapabilme
  • MAT.6.3.Kesirlerle çarpma işlemi gerektiren problemleri çözebilme